Scrolltop arrow icon
Left arrow icon Kategorie
Close icon
Aktualności
Nauka angielskiego
Parenting
PL
PL flag icon
Mobile close icon
CTA background
Zarezerwuj najlepsze lekcje angielskiego dla Twojego dziecka
Darmowa lekcja próbna
Udostępnij
LinkedIn share icon
Jak rozmawiać z dzieckiem o rozwodzie? Wskazówki dla rodziców
Jak wyjaśnić dziecku
Star icon
25.08.2023
Time icon 13 min
Comment icon 0 komentarze

Jak rozmawiać z dzieckiem o rozwodzie? Wskazówki dla rodziców

Spis treści

Rozwód to formalne lub faktyczne rozwiązanie małżeństwa między dwoma partnerami, często rodzicami. To złożony proces, który wpływa na wszystkich członków rodziny, ale najbardziej dotkliwie na dzieci. Dlaczego? Ponieważ dla nich, rozwód rodziców oznacza zwykle burzliwy czas, który często przewraca ich świat do góry nogami. 

Właśnie w tym okresie niezwykle ważne jest, aby zadbać o emocjonalne przygotowanie dziecka do nowej sytuacji w rodzinie. Z tego artykułu dowiesz się, jak rozmawiać z dzieckiem o rozwodzie rodziców w sposób empatyczny i nastawiony na wzajemną komunikację oraz edukację pociechy. Rozmawiaj z dzieckiem o rozwodzie w sposób bezpieczny dla dziecka i zgodny z dobrymi praktykami wychowawczymi.

Jak przygotować się do rozmowy z dzieckiem o rozwodzie?

Możemy wyróżnić dwa scenariusze, w których dziecko potrzebuje szczerej rozmowy o rozwodzie. Pierwszy to sytuacja, gdy rodzice postanowili się rozstać, aby być szczęśliwymi, ponieważ w obecnym związku tego szczęścia i miłości do drugiej osoby im zabrakło. 

Drugi scenariusz pojawia się, gdy ktoś z najbliższej rodziny przeżywa rozwód, a dziecko zadaje pytanie: „Co to jest rozwód?”, na które warto szczerze i rzeczowo dziecku odpowiedzieć. Niezależnie od sytuacji, konieczne jest odpowiednie przygotowanie się do rozmowy o rozwodzie, aby była ona wsparciem emocjonalnym i edukacyjnym dla dziecka. 

Jak powiedzieć dziecku o rozwodzie? 

Sposób przekazywania informacji o rozwodzie będzie zależny od wieku dziecka. Młodsze dzieci mają inne potrzeby emocjonalne niż starsze dzieci i nastolatki. U młodszych dzieci wytłumaczenie skomplikowanych pojęć takich jak rozwód wymaga użycia prostszych słów i nieabstrakcyjnych pojęć, podczas gdy starszym dzieciom można mówić o sytuacji rozstania rodziców w bardziej złożony sposób. 

Dla młodszych dzieci ważne jest, aby wyjaśnić sytuację w prosty i zrozumiały sposób, unikać technicznych terminów i zapewnić je, że miłość obu rodziców do dziecka pozostaje taka sama. W przypadku starszych dzieci i nastolatków można poruszyć bardziej skomplikowane kwestie, ale zawsze z uwzględnieniem empatii, zrozumienia dla ich emocji oraz świadomości negatywnych reakcji, które mogą pojawić się w odpowiedzi na wieść o rozwodzie rodziców.

W jakim wieku dziecko najlepiej znosi rozwód rodziców?

Nie ma konkretnego wieku, w którym rozwód jest „łatwiejszy” dla dziecka. Każdy wiek w okresie dorastania dziecka niesie ze sobą inne wyzwania i reakcje emocjonalne. Młodsze dzieci mogą mieć trudności z pełnym zrozumieniem sytuacji w trakcie rozwodu rodziców, podczas gdy nastolatki mogą przeżywać silniejsze reakcje buntu i skutki rozwodu w życiu codziennym.

Przygotuj się do rozmowy z dzieckiem o rozwodzie 

Przygotowując się do rozmowy z dzieckiem o rozwodzie, najważniejsze to zachowaj spokój w głowie i nie wylewaj swoich emocji na dziecko. Upewnij się również, że jako rodzice we dwójkę zgadzacie się co do treści rozmowy. Nastawianie dziecka przeciwko drugiemu rodzicowi nigdy nie powinno mieć miejsca. Wybierz odpowiedni moment i miejsce, które zapewni komfort psychiczny dla dziecka. W trakcie rozmowy cierpliwie oczekuj na reakcje i pytania dziecka.

Jeżeli jeszcze zanim dojdzie do rozwodu rodziców, dziecko czuje negatywne emocje w swoim najbliższym otoczeniu, warto się do nich odwołać podczas rozmowy. Wyjaśnij, że decyzja o rozwodzie ma na celu poprawić atmosferę w rodzinie i sprawić, aby wszyscy mogli być szczęśliwi. 

Jesteś rodzicem i chcesz podzielić się swoim doświadczeniem?
Skontaktuj się i opowiedz nam swoją historię.

Jakimi słowami mówić o rozwodzie? Przebieg rozmowy z dzieckiem

Gdy rodzice się rozwodzą, podkreśl dziecku, że Wasza rodzina wciąż pozostaje rodziną. Ważne jest, aby od początku podkreślić, że dziecko nie jest winne sytuacji i że oboje rodzice nadal je kochają. Rozmowa o rozwodzie musi opierać się na trzech filarach: otwartej i szczerej komunikacji, uważnym słuchaniu dziecka i odpowiadaniu na jego pytania.

Na późniejszym etapie rozmowy, warto też poinformować dziecko, jak będzie wyglądała nowa domowa rzeczywistość. Dlaczego dziecko będzie mieszkało u jednego z rodziców, jak będzie wyglądało widywanie drugiego rodzica, a które czynności dalej będą miały miejsce z udziałem obojga rodziców.

Przykład komunikatu dla kilkuletniego dziecka, jak zacząć rozmowę o rozwodzie może wyglądać następująco:

„Mama i tata postanowili po długiej rozmowie i przeanalizowaniu obecnej sytuacji nie mieszkać już razem, ale to nie oznacza, że przestają Ciebie kochać. Nasza rodzina dalej pozostaje Twoją rodziną. To nie jest Twoja wina, że rodzice nie są ze sobą szczęśliwi i potrzebują rozwodu, aby móc być bardziej szczęśliwymi. Mimo to, że nie będziemy razem mieszkać, zawsze będziemy tu dla Ciebie.”

Zadbaj o otwartą i szczerą komunikację

Rozmawiając z dzieckiem o rozwodzie, używaj prostego języka, unikaj technicznych terminów. Wyraź swoją miłość i uspokój dziecko, mówiąc, że nie jest winne tej sytuacji.

Ważne jest również wyjaśnienie powodów rozwodu w sposób dostosowany do wieku dziecka, np. „Mama i tata nie czują się dobrze, gdy są razem, ale obydwoje bardzo Cię kochają.” albo „Mama i tata ciągle się kłócą i nie chcą razem mieszkać, ale po decyzji o rozstaniu będą szczęśliwsi i będą mieli dla Ciebie tyle samo czasu co zawsze”.

Podkreślaj także znaczenie wsparcia emocjonalnego, mówiąc np. „Zawsze możesz do nas przyjść i porozmawiać, jeśli coś Cię martwi.”

Obserwuj możliwe reakcje dziecka, słuchaj i odpowiadaj na pytania 

Zachęcaj dziecko do zadawania pytań i wyrażania swoich uczuć. Dostosowuj odpowiedzi do wieku i dojrzałości dziecka. Jeśli nie znasz odpowiedzi na jakieś pytanie, przyznaj się do tego i proponuj poszukiwanie odpowiedzi razem. Podczas rozmowy z dzieckiem ważne jest unikanie konfliktów i tworzenie bezpiecznej przestrzeni dla dziecka.

Jak pomóc dziecku po rozmowie o rozwodzie rodziców?

Przetrwanie rozwodu to nie tylko trudne zadanie dla rodziców, ale także dla dzieci. Wymaga to dostosowania się do nowej rzeczywistości, gdzie rodzice nie mieszkają już razem. Ważne jest, aby utrzymać stabilność i rutynę dnia codziennego oraz unikać konfliktów między rodzicami w obecności dziecka.

Kontynuuj domowe rutyny i zadbaj o poczucie stabilności

Podtrzymuj codzienne nawyki, takie jak wspólne posiłki czy wieczorne czytanie bajek. Planuj regularne spotkania z obydwoma rodzicami i dziel się decyzjami dotyczącymi dziecka.

Unikaj konfliktu w obecności dziecka

Wspólnie ustalcie zasady zachowania. Konflikty między rodzicami mogą zaszkodzić poczuciu bezpieczeństwa dziecka, dlatego stwórz bezpieczną przestrzeń dla pociechy, gdzie może czuć się kochana i wspierana.

Jak rozwód wpływa na psychikę dziecka?

Dla wielu małych dzieci i nastolatków funkcjonowanie w skłóconej rodzinie oraz rozwód jest pierwszym zetknięciem z uczuciem utraty, niepewności i głębokiego smutku. Choć każde dziecko reaguje inaczej, większość z nich doświadcza pewnych wspólnych reakcji. Mogą one przybierać postać:

  • Obaw i lęków: Dzieci często boją się tego, co przyniesie przyszłość. Mogą obawiać się, że jeden z rodziców je opuści lub że będą musiały zmienić miejsce zamieszkania lub szkołę.
  • Poczucia winy: Dziecko może myśleć, że jest przyczyną rozwodu rodziców. Ważne jest, aby uspokoić je, mówiąc, że rozwód to decyzja dorosłych i nie ma nic wspólnego z ich zachowaniem.
  • Zmian w zachowaniu: Niektóre dzieci mogą stać się bardziej agresywne, wycofane lub nieśmiałe. Mogą także wystąpić problemy ze snem czy jedzeniem.
  • Trudności w nawiązywaniu relacji: Dzieci z rodzin rozwodowych mogą mieć problem z ufnością i nawiązywaniem głębszych relacji w przyszłości, bojąc się kolejnej utraty.
  • Regresu w rozwoju: Młodsze dzieci mogą wrócić do wcześniejszych zachowań, takich jak moczenie nocne, ssanie kciuka czy trudności w oddzielaniu się od rodzica.
  • Zwiększonej potrzeby wsparcia: Dzieci potrzebują wsparcia, zarówno od rodziców, jak i od profesjonalistów, aby pomóc im przetworzyć uczucia i adaptować się do nowej sytuacji.

Ważne jest, aby rodzice byli świadomi wpływu, jaki rozwód może mieć na ich dzieci, i aktywnie szukali sposobów, aby pomóc im przetrwać ten trudny czas.

Praktyczne rady dla rodziców – jak przetrwać rozwód?

  1. Kontynuuj dialog z dzieckiem. Nawet jeśli zaczynasz nowy rozdział w życiu, poświęć czas na regularne rozmowy z dzieckiem. Zapytaj je, jak się czuje i czy ma jakieś obawy związane z nową sytuacją.
  2. Prowadź z dzieckiem regularne rozmowy o emocjach i postępach. Ustal stały czas, np. wieczorne rozmowy przed snem, podczas których będziecie omawiać dzień i dzielić się uczuciami.
  3. Podtrzymuj otwartą komunikację. Zachęcaj dziecko do dzielenia się swoimi myślami i uczuciami, nawet jeśli są negatywne. Pokaż, że jesteś otwarty na wszelkie uczucia i reakcje.
  4. Umożliwiaj dziecku wyrażanie uczuć. Daj dziecku dziennik, w którym może pisać o swoich uczuciach lub zachęć do rysowania, by mogło wyrażać siebie w inny, bardziej wizualny sposób.
  5. Postępuj adekwatnie do wieku dziecka. Młodszemu dziecku, przygotuj proste gry lub zabawki, które pomogą mu wyrazić uczucia. Starszemu dziecku zaproponuj edukacyjne książki lub filmy dotyczące rozwodu i radzenia sobie z nim.

Weź pod uwagę różne reakcje dzieci w różnym wieku. Młodsze dzieci mogą reagować na rozwód poprzez pogorszenie ogólnego zachowania, podczas gdy starsze mogą wycofać się społecznie. Znajdź odpowiednie metody wsparcia dostosowane do wieku pociechy. 

Kiedy rozwód rodziców rodzi lęk i agresję – czy warto udać się do psychologa?

Tak, w trudnej sytuacji życiowej, kiedy rodzice się rozstają, warto zgłosić się po profesjonalną pomoc psychologa dziecięcego, aby pomóc dziecku uporać się z trudną sytuacją rodzinną.

Mimo że rodzice mogą rozmawiać z dzieckiem o rozwodzie w sposób delikatny i empatyczny, niektóre dzieci mogą nie radzić sobie z tym emocjonalnie. Objawy takie jak lęk, depresja lub agresja mogą wskazywać na głębsze trudności. W takiej sytuacji warto skorzystać z pomocy pedagogów w szkole lub specjalisty, takiego jak psycholog dziecięcy.

Dodatkowe wsparcie dla dzieci podczas rozwodu rodziców

Rozwód może być trudnym doświadczeniem dla całej rodziny. Wsparcie profesjonalistów i dodatkowe źródła informacji mogą pomóc w tym trudnym czasie. Spróbuj wprowadzić do życia swojej rodziny następujące metody:

  • Spotkania z psychologiem lub terapeutą dla dziecka – specjaliści mogą pomóc dziecku zrozumieć i przetworzyć skomplikowane uczucia związane z rozwodem.
  • Konsultacje z nauczycielami i opiekunami – szkoła jest ważnym miejscem dla dziecka, a nauczyciele i opiekunowie mogą obserwować inne niż dotychczas zachowanie dziecka i dostarczyć ważnych informacji o jego samopoczuciu.
  • Profesjonalne wsparcie w procesie adaptacji – grupy wsparcia dla dzieci, rodziców i całych rodzin, które przechodzą przez rozwód, mogą być bardzo pomocne.
  • Literatura psychologiczna – dla rodziców i dzieci, polecamy książki edukacyjne, np. takie jak „Przetrwać burzę. Jak pomóc dziecku, gdy jego rodzina przechodzi kryzys” autorstwa Elżbiety Zubrzyckiej, która dostarcza wskazówek i porad na temat radzenia sobie z rozwodem w rodzinie. Dodatkowo dla dzieci warto poszukać książek dostosowanych do ich wieku, które tłumaczą rozwód w sposób zrozumiały i wspierający.

Czy ten artykuł był wartościowy? 

5/5

Zostaw komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Wybór redakcji
Gramatyka
Słownictwo
Edukacja dziecka
Może Ci się spodobać
Czym jest ekologia - ilustracja
Jak wyjaśnić dziecku
jak nauczyć dziecko skali? - ilustracja
Jak wyjaśnić dziecku
Wybierz język
Down arrow icon
Russia Global English Czech Republic Italy Portugal Brazil Romania Japan South Korea Spain Chile Argentina Slovakia Turkey Poland Israel Greece Malaysia Indonesia Hungary France Germany Global العربية Norway India India-en Netherlands Sweden Denmark Finland
Cookie icon
Używamy plików cookie, aby poprawić komfort korzystania z naszej witryny. Korzystając z naszej strony internetowej wyrażasz zgodę na zapisywanie plików cookies w Twojej przeglądarce.